افزایش رقابت ایران و روسیه در سوریه

محمد عبدالمجید سردبیر/کارشناس ارشد

روسيه و ايران توانسته اند به هدف کوتاه مدت خود یعنی ابقای بشار اسد در قدرت و شکست مخالفانش نایل شوند، اما اهداف بلندمدت آنها نه تنها یکی نیست، بلکه متناقض است.

روسیه و ایران به عنوان دو متحد اسد توانسته اند با استفاده از سیاست زمین سوخته و حملات هوایی جنون آمیز به هدف کوتاه مدت خود یعنی ابقای بشار اسد در قدرت و شکست مخالفانش نایل شوند. دوران جنگ و درگیری فرصتی برای بروز اختلافات باقی نمی گذارد و در آن دوران، نیاز به همکاری میان دو کشور در بالاترین حد ممکن بود، اما اکنون پس از فروکش کردن عملیات نظامی و کاهش درگیری و شروع فاز سیاسی، اختلافات میان آنها به منصه ظهور رسیده به ویژه پس از اینکه معلوم شد که اهداف بلندمدتشان نه تنها یکی نیست، بلکه متفاوت و متناقض است. روسیه اهدافی ژئواستراتژیک و اقتصادی در سوریه را دنبال می کند، به این دلیل حفظ رژیم برای آن اهمیت دارد و می تواند در شرایط مناسب، دست از حمایت از شخص اسد را بردارد، اما ایران اسد را ابزاری برای تحقق پروژه اش در منطقه و سرنگونی اش را تهدیدی برای این پروژه تلقی می کند و لذا او را خط قرمز می داند. پروژه ایران صرفا ایدلوژیک نیست و این کشور در تلاش برای تحت کنترل درآوردن کشورهای عرب منطقه و تبدیل شدن به قدرت اول منطقه ای است. با این حال، بقای اسد در قدرت از نظر روسیه برای کوتاه مدت ضروری است و مسکو به بشار اسد ضعیف ن از دارد تا بتواند خواسته های خود را بر او تحمیل کند. سفر اخیر بشار اسد به تهران پس از سه بار سفر به روسیه، نشست مشترك رؤسای ستاد ارتش سوریه، عراق و ایران در دمشق بدون حضور مسکو، زدوخورد بین نیروهای وابسته به این دو کشور و افزایش حملات اسرائیل به اهداف ایران در خاك سوریه نشان می دهد که رقابت بین آنها از مرحله پنهانی به مرحله علنی منتقل شده است.

ایران، روسیه، سوریه، رقابت

حامیان اسد از سزار نجاتش می دهند؟

محمد عبدالمجید

اسد در صورت قرار گرفتن تحت فشار شدید، ممکن است از ایران بخواهد با تأمین منافعش، حضور نظامی اش را کم رنگ و یا شبه نظامیان غیربومی اش را از سوریه خارج کند.

تزلزل جدی موقعیت ایران در سوریه

محمد عبدالمجید

ایران اگرچه می داند سوریه در سایه اسد به کشوری ناکام تبدیل شده و اسد نمی تواند دوران پساجنگ را مدیریت کند، اما باز هم اصرار بر ماندنش دارد، زیرا در سوریه ضعیف، راحت تر می تواند پروژه خود را اجرا کند.