İran’da Kupon Özelleştirmeleri: Adalet Hisseleri

EKONOMİ 19.08.2020
Birkan Kemal Ertan Asistan, Ekonomi

Hasan Ruhani Dönemi’nde çeşitli modifikasyonlara uğrayarak uygulanmaya devam eden adalet payları, İran ekonomisinin en çok tartışılan konularından bir tanesidir.

Adalet payları, İran’da kamu şirketlerinin belirli bir kısmının mülkiyetini indirimli veya ücretsiz bir şekilde hisse senedi olarak belirlenen gelir gruplarına dağıtılmasını öngören kapsamlı özelleştirme programıdır. İran’a has olmamakla beraber 1980’lerden itibaren dünyada neoliberal paradigmanın hâkim olmasıyla çeşitli ülkelerde kitlesel özelleştirmelerin bir türü olarak ortaya çıkan “kupon özelleştirmesi” ne teorik ruh bağlamında benzeyen adalet payları, uygulama açısından farklı yöntemlerle icra edilmeye başlanmıştır. 1991’de SSCB’nin dağılmasıyla Rusya, Çekoslovakya, Slovenya, Macaristan ve Bulgaristan gibi ortaya çıkan sosyalist ekonomilerde küresel ekonomik sisteme entegre olma, sermaye sınıfı yaratma, gelir dağılımı ve refah seviyelerini iyileştirme amacıyla kupon özelleştirmesi programları yoğun bir şekilde uygulanmıştır.

...

Özelleştirme, Kitlesel Özelleştirme, Kupon Özelleştirmesi, Adalet Payları, İran Ekonomisi

ABD Başkanlık Seçimlerinin İran Piyasalarına Etkisi

Birkan Kemal Ertan

ABD’de oyların büyük çoğunluğunu alarak başkanlık yarışını kazanan Biden, İran piyasalarının olumlu yönde hareketlenmesinin önünü açtı.